wtorek, 2 lipca 2019

ALERT PRAWNY - zakaz kopiowania dowodów osobistych

W dniu 12 lipca 2019 roku wchodzi w życie ustawa o dokumentach publicznych. Istotnym jej novum jest wprowadzony art. 58 tejże ustawy zakaz m.in. wytwarzania replik dokumentów publicznych pod rygorem grzywny, kary ograniczenia wolności lub pozbawienia wolności do lat dwóch. 

Zakazem tym objęte są również dowody osobiste jako jeden z rodzajów dokumentów publicznych. Przez replikę rozumie się replika odwzorowanie lub kopię wielkości od 75% do 120% oryginału o cechach autentyczności dokumentu publicznego lub blankietu dokumentu publicznego, z wyłączeniem kserokopii lub wydruku komputerowego dokumentu publicznego wykonanych do celów urzędowych, służbowych lub zawodowych określonych na podstawie odrębnych przepisów lub na użytek osoby, dla której dokument publiczny został wydany. Podmioty, które do tej pory prowadziły taką praktykę, np. sieci telefonii komórkowej czy chociażby wypożyczalnie sprzętu rekreacyjnego, powinny zaniechać takich działań.

Aleksandra Dalecka
adwokat
Kontakt: blog@zdanowiczlegal.pl 

wtorek, 25 czerwca 2019

Jak wygląda postępowanie rozwodowe w praktyce, gdy małżonkowie spierają się o dzieci?

Postępowanie rozwodowe, w przypadku kwestii spornych związanych ze wspólnymi małoletnimi dziećmi, nie jest postępowaniem łatwym i szybkim. Należy liczyć się z co najmniej kilkoma rozprawami rozwodowymi, co przy fakcie, że przykładowo w Sądzie Okręgowym w Warszawie wyznaczane są one w odstępach co najmniej 3-4 miesięcznych, oznacza, że może ono trwać średnio co najmniej ok. roku od pierwszej rozprawy. 



W tego typu sprawach dochodzi też często do eskalacji roszczeń stron, przykładowo początkowy konflikt o wysokość alimentów należnych dziecku, może przerodzić się w spór o to, który z rodziców ma sprawować bezpośrednią pieczę nad dzieckiem po rozwodzie, a tym samym, do rąk którego z rodziców płacone będą alimenty.

W takich sprawach sąd najczęściej dokładnie bada sytuację małoletnich wspólnych dzieci stron, nie tylko w aspekcie materialnym, ale warunków opiekuńczych, zdrowotnych czy ewentualnych kłopotów wychowawczych. W znacznej części spraw dopuszczany jest dowód z opinii Opiniodawczego Zespołu Specjalistów Sądowych (OZSS). Przesłuchuje się też świadków zgłoszonych przez strony, zasięga opinii w szkole, ew. na policji, stosowany jest wywiad kuratora, czasem też opinia biegłych sądowych np. w zakresie psychiatrii. 

Dzieci stron, które nie ukończyły lat 17, nie mogą być przesłuchiwane w charakterze świadków (art. 430 Kodeksu postępowania cywilnego). W pewnym stopniu opinia dziecka znajduje jednak odzwierciedlenie w aktach sprawy, gdyż np. specjaliści z OZSS będą badać więź dziecka z każdym z rodziców, na podstawie zachowania dziecka i jego wypowiedzi podczas badania. 

Kancelaria Zdanowicz i Wspólnicy świadczy pomoc prawną również w tzw. trudnych rozwodach. W sprawach indywidualnych prosimy o kontakt na adres e-mail: office@zdanowiczlegal.pl lub telefon + 22 525 84 44 w godzinach 9-18 w dniach od poniedziałku do piątku.

Aleksandra Dalecka
adwokat
Kontakt: blog@zdanowiczlegal.pl 

poniedziałek, 15 kwietnia 2019

Zachowanie rodziny współmałżonka jako przyczyna rozwodu w świetle orzecznictwa sądów

Sąd, orzekając rozwód stron, winien zbadać przyczynę rozkładu pożycia.



Przyczyna rozkładu pożycia, stanowiącego powód orzeczenia rozwodu, może tkwić także w niewłaściwym zachowaniu rodziny współmałżonka, przejawiającym się w takich działaniach jak przykładowo agresja słowna, „wtrącanie się” w sprawy małżeńskie, pomawianie czy nawet przemoc fizyczna. Dotyczy to w sprawach rozwodowych nie tylko, wbrew obiegowej opinii, działań teściów, ale też bardzo często działań dzieci z poprzednich związków, a nawet rodzeństwa współmałżonka. 

Sąd Najwyższy uznał, iż rozkład małżeństwa spowodowany tą przyczyną może mieć charakter zawiniony lub niezawiniony przez współmałżonka, w zależności od tego, czy swoim zachowaniem przyczynił się do takiego niewłaściwego zachowania rodziny, np. gdy moralnie zaniedbywał swoje dzieci z pierwszego małżeństwa, co powodowało konflikt rodzinny (tak Sąd Najwyższy w orzeczeniu z dnia 3 maja 1955 roku, II CR 1221/54). 

Przy okazji warto zwrócić uwagę także na inny aspekt tego zjawiska, a mianowicie, czy nasi rodzice są dobrymi świadkami w sprawie o rozwód. Na pewno czasem nie mamy innego wyboru – gdy babcia opiekuje się na co dzień dziećmi, wiadomo co do zasady, że powinna zeznawać jako świadek w zakresie sytuacji rodzinno – opiekuńczej małoletnich dzieci stron. Natomiast dziadkowe z reguły wypadają mało wiarygodnie w oczach sądu, gdy zeznają w zakresie przyczyn rozkładu pożycia między małżonkami.

W sprawach indywidualnych prosimy o kontakt telefoniczny z Kancelarią (+ 22 525 84 44) lub mailowy: office@zdanowiczlegal.pl

Aleksandra Dalecka
adwokat
Kontakt: blog@zdanowiczlegal.pl 

wtorek, 19 marca 2019

Czy sąd w postępowaniu o rozwód orzeknie w sprawie wspólnych środków na koncie?

W sprawie o rozwód sąd może dokonać podziału majątku wspólnego, w tym również środków finansowych zgromadzonych przez małżonków w banku, ale tylko wtedy, gdy złożony został taki wniosek przez co najmniej jednego z małżonków, a przeprowadzenie podziału majątku nie spowoduje nadmiernej zwłoki w postępowaniu (art. 58 § 3 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). W praktyce sądy rozwodowe rzadko dokonują takiego podziału, chyba że jest zgoda współmałżonków co do składu majątku wspólnego oraz sposobu jego podziału.


Warto nadmienić, że sąd rozwodowy, o ile w ogóle zajmować się będzie podziałem majątku, to dotyczyć to będzie wyłącznie majątku wspólnego. Przedmiotem podziału będą zatem wspólne środki finansowe zgromadzone w banku, o ile małżonkowie pozostają we wspólności majątkowej i o ile środki te stanowią majątek wspólny. Należy przede wszystkim pamiętać, iż zgodnie z art. 31 ust. 2 pkt. 1 i 2) Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego do majątku wspólnego należą: pobrane wynagrodzenie za pracę i dochody z innej działalności zarobkowej małżonków, a także dochody z majątku wspólnego, jak również z majątku osobistego każdego z małżonków. Sprawy związane z rozliczeniem w ramach podziału środków zgromadzonych na rachunku bankowym bywają trudne i nieraz warto skonsultować się w tym zakresie z adwokatem lub radcą prawnym. 

Dopuszczalny jest częściowy dział majątku wspólnego (art. 46 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego w zw. z art. 1038 Kodeksu cywilnego), zatem teoretycznie sąd rozwodowy mógłby dokonać podziału samych środków na rachunku bankowym, w praktyce jednak taki podział najczęściej dotyczy głównego składnika majątku stron, jakim jest dom czy mieszkanie. 

Zachęcamy do kontaktu z Kancelarią Zdanowicz i Wspólnicy w celu uzyskania pomocy prawnej również w zakresie podziału majątku wspólnego przy rozwodzie. 

Aleksandra Dalecka
adwokat
Kancelaria Zdanowicz i Wspólnicy
Kontakt: blog@zdanowiczlegal.pl

czwartek, 21 lutego 2019

Po co się orzeka w sprawie o rozwód o osobie winnej rozkładu pożycia?

Orzekanie o osobie winnej rozkładu pożycia w sprawie o rozwód jest zasadą w postępowaniu rozwodowym. Tylko wtedy, gdy zgodnie żądają tego oboje małżonkowie, sąd zaniecha orzekania w rozwodzie o winie (art. 57 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Obecnie ok. 3/4 postępowań rozwodowych w Polsce odbywa się bez orzekania o winie. 



Orzekanie o winie w postępowaniu rozwodowym ma w pierwszej kolejności zadośćuczynić poczuciu sprawiedliwości. Częstokroć rozwodzącym się małżonkom zależy na orzeczeniu o winie dla własnej satysfakcji, czy w celu okazania orzeczenia osobom trzecim, zwykle rodzinie. Niestety proces o rozwód z orzekaniem o winie nie jest postępowaniem krótkim, ze względu na konieczność przeprowadzenia wielu dowodów, w tym z reguły przesłuchiwania świadków. Proces taki może być też niezwykle bolesny dla obu stron, gdyż w sądzie ujawniane są bardzo intymne szczegóły ich pożycia. Dlatego nierzadko zdarza się, że strony, który początkowo były zdeterminowane by otrzymać rozwód z orzeczeniem winy współmałżonka, po kolejnych rozprawach decydują się na przekształcenie pozwu i rozwód za porozumieniem stron - bez orzekania o winie.

Orzekanie o winie potrzebne jest w istocie, gdy jedna ze stron żąda alimentów do rozwodzącego się małżonka na siebie. Zakres i zasadność tych alimentów zależy bowiem również od ustalenia winy w rozkładzie pożycia, o czym szerzej traktuje art. 60 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Mianowicie, małżonek rozwiedziony, który nie został uznany za wyłącznie winnego rozkładu pożycia i który znajduje się w niedostatku, może żądać od drugiego małżonka rozwiedzionego dostarczania środków utrzymania w zakresie odpowiadającym usprawiedliwionym potrzebom uprawnionego oraz możliwościom zarobkowym i majątkowym zobowiązanego. Jeżeli jeden z małżonków został uznany za wyłącznie winnego rozkładu pożycia, a rozwód pociąga za sobą istotne pogorszenie sytuacji materialnej małżonka niewinnego, sąd na żądanie małżonka niewinnego może orzec, że małżonek wyłącznie winny obowiązany jest przyczyniać się w odpowiednim zakresie do zaspokajania usprawiedliwionych potrzeb małżonka niewinnego, chociażby ten nie znajdował się w niedostatku. Obowiązek dostarczania środków utrzymania małżonkowi rozwiedzionemu wygasa w razie zawarcia przez tego małżonka nowego małżeństwa. Jednakże gdy zobowiązanym jest małżonek rozwiedziony, który nie został uznany za winnego rozkładu pożycia, obowiązek ten wygasa także z upływem pięciu lat od orzeczenia rozwodu, chyba że ze względu na wyjątkowe okoliczności sąd, na żądanie uprawnionego, przedłuży wymieniony termin pięcioletni.

Należy podkreślić, że orzeczenie o winie nie ma przełożenia na obowiązek alimentacyjny względem dzieci, który istnieje, niezależnie od tego, czy dany rodzic został uznany za winnego rozkładu pożycia. 

Orzekanie o winie jest również konieczne, gdy współmałżonek nie zgadza się na rozwód. Zgodnie bowiem z art. 56 § 3 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego rozwód nie jest dopuszczalny, jeżeli żąda go małżonek wyłącznie winny rozkładu pożycia, chyba że drugi małżonek wyrazi zgodę na rozwód albo że odmowa jego zgody na rozwód jest w danych okolicznościach sprzeczna z zasadami współżycia społecznego.

W sprawach indywidualnych istnieje możliwość kontaktu z Kancelarią pod nr 48 22 525 84 44 lub na adres e-mail: office@zdanowiczlegal.pl

Aleksandra Dalecka
adwokat
Kontakt: blog@zdanowiczlegal.pl

czwartek, 14 lutego 2019

Alimenty w trakcie rozwodu

Zgodnie z art. 445 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego w czasie prowadzenia postępowania rozwodowego pomiędzy małżonkami nie może toczyć się odrębna sprawa o alimenty oraz o koszty utrzymania rodziny. Przepis ten jednak nie wyklucza możliwości dochodzenia tych świadczeń w postępowaniu rozwodowym. 



Nie trzeba jednak czekać aż na wyrok, by druga strona zaczęła płacić alimenty. Każda ze stron może wystąpić w trakcie postępowania rozwodowego o ustanowienie na jej rzecz zabezpieczenia kosztów utrzymania rodziny na czas trwania procesu. 

Podstawą żądania ustanowienia zabezpieczenia na czas trwania procesu rozwodowego jest art. 27 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz przepisy Kodeksu postępowania cywilnego z zakresu postępowania zabezpieczającego. Wniosek taki może być przez małżonka złożony w odrębnym piśmie lub pozwie czy odpowiedzi na pozew. Żądający zabezpieczenia jest zobowiązany do uprawdopodobnienia swojego wniosku. Do wniosku zatem należy załączyć dokumenty potwierdzające sytuację finansową, ew. zdrowotną, jak również wykazać wysokość miesięcznych wydatków. Przede wszystkim warto przygotować podpisaną tabelkę z zestawieniem miesięcznym kosztów. W takim zestawieniu, wyliczając koszty utrzymania dziecka, można umieścić nie tylko koszty bezpośrednio związane z dzieckiem (np. edukacja, zdrowie), ale też ogólne koszty utrzymania całej rodziny np. czynsz z tytułu wynajmowanego mieszkania. Na poparcie swoich żądań można złożyć: paragony, faktury, zaświadczenia lekarskie, zaświadczenia od pracodawcy lub z urzędu pracy. Ponadto, o ile posiadamy taką wiedzę, warto we wniosku wskazać pozycję finansową i osobistą małżonka, celem potwierdzenia jego możliwości pokrywania kosztów utrzymania rodziny. Sąd zażąda od obu stron PIT-ów za ostatni rok. 

Wniosek o udzielenie zabezpieczenia składa się do sądu rozwodowego. Wniosek taki nie podlega opłacie, nawet jeżeli jest składany jako odrębne pismo. Sąd powinien rozpoznać taki wniosek bez zbędnej zwłoki. Sąd wyda postanowienie w przedmiocie zabezpieczenia, które każda ze stron może zaskarżyć. Postanowienie o zabezpieczeniu kosztów utrzymania rodziny jest jednak natychmiast wykonalne, o ile nie zostanie złożony skuteczny wniosek o wstrzymanie jego wykonalności w zażaleniu zobowiązanego. 

Paulina Adamczyk 
adwokat
Kontakt: blog@zdanowiczlegal.pl

poniedziałek, 4 lutego 2019

Kiedy sąd może odmówić udzielenia rozwodu?

Zgodnie z art. 56 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego sąd orzeknie rozwód na żądanie któregokolwiek z małżonków, jeśli między małżonkami nastąpił zupełny i trwały rozkład pożycia. Orzecznictwo przyjęło, że na pożycie małżeńskie składają się trzy więzi - uczuciowa, fizyczna i gospodarcza. Rozkład pożycia ma zatem polegać na zaniku tych więzi, przy czym uważa się, że jeśli czasowo zanikła więź gospodarcza (z przyczyn takich jak np. wyjazd małżonka zagranicę) lub fizyczna (np. pożycie ustało ze względu na chorobę któregoś z małżonków lub w starszym wieku), rozkład pożycia nie nastąpił. Jeśli zaś między małżonkami pozostała sama więź gospodarcza przy braku więzi uczuciowej i fizycznej, rozwód może być dopuszczalny.



Jeśli między małżonkami istnieje niewymuszone pożycie seksualne, sąd nie udzieli rozwodu. W każdej sprawie o rozwód, nawet na zgodne żądanie małżonków i bez ustalania winy, sąd zada pytanie czy i kiedy ustało pożycie fizyczne między małżonkami. 

Nawet jeśli rozkład pożycia jest zupełny, sąd zobowiązany jest jeszcze zbadać, czy ma on charakter trwały, czyli czy w świetle doświadczenia życiowego nie jest możliwy powrót małżonków do siebie, gdyż wówczas nie powinien udzielić rozwodu.

Należy pamiętać, iż zgodnie z art. 56 § 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, mimo zupełnego i trwałego rozkładu pożycia rozwód nie jest dopuszczalny, jeżeli wskutek niego miałoby ucierpieć dobro wspólnych małoletnich dzieci małżonków albo jeżeli z innych względów orzeczenie rozwodu byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Należy zwrócić uwagę, iż pierwsza z negatywnych przesłanek rozwodowych dotyczy tylko wspólnych dzieci rozwodzących się stron (a więc nie pasierba czy pasierbicy, nawet, gdy opiekuje się nimi rozwodzące się małżeństwo) i tylko dzieci małoletnich. Druga przesłanka ma charakter ocenny – przykładowo sąd może odmówić rozwodu, gdy jedna ze stron jest ciężko chora i wymaga opieki

Zgodnie z art. 56 § 3 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego rozwód nie jest również dopuszczalny, jeżeli żąda go małżonek wyłącznie winny rozkładu pożycia, chyba że drugi małżonek wyrazi zgodę na rozwód albo że odmowa jego zgody na rozwód jest w danych okolicznościach sprzeczna z zasadami współżycia społecznego. Jeśli więc małżonek nie zgadza się na rozwód, musi udowodnić wyłączną winę w rozkładzie pożycia po stronie małżonka żądającego rozwodu. Sąd jednak bada też element zasad współżycia społecznego przy odmowie zgody na rozwód i może orzec rozwód mimo braku takiej zgody, np. gdy małżonek, nawet wyłącznie winny rozkładu pożycia, ma już dziecko z nowym partnerem. 


Aleksandra Dalecka
adwokat
Kontakt: blog@zdanowiczlegal.pl